Gostivarasit kanë pirë ujë nga çezma i ndotur me fekale, 48 herë mbi kufijtë e lejuar, tregojnë rezultatet e mostrave të marra nga Instituti për Shëndet Publik, të cilat sonte i ndau Prokuroria Themelore Publike. Pompat në Gostivar që tërhiqnin ujëra të zeza në rrjetin qendror të ujësjellësit, nga i cili pinë qytetarët, janë vendosur më 26 qershor 2026 dhe kanë pushuar së punuari kur Prokuroria ka nisur hetimin, më 16 korrik. Gjatë gjithë atyre 20 ditëve, gostivarasit kanë pirë ujë me fekale, janë larë me të, e kanë përdorur në shtëpi si ujë teknik etj.
Me urdhër të prokurorit publik, Instituti për Shëndet Publik ka kryer analiza të mostrave të marra nga uji sipërfaqësor i kanalit të hapur, ku është konstatuar se uji është shumë i ndotur dhe nuk mund të përdoret për asnjë qëllim për shkak të pranisë së baktereve koliforme 2419,6 cfu/100 ml, kundrejt maksimumit të lejuar 50 cfu/100 ml. Në mostrat e marra nga burimi i kapur është konstatuar se uji ka numër të rritur të kolonive bakteriale aerobike mezofile, si dhe prani të baktereve koliforme, ku sipas referencave duhet të ketë 0 cfu/100 ml, ndërsa në ujë janë gjetur 39 cfu/100 ml. Për shkak të ndotjes së lartë, uji është bërë i papërdorshëm dhe nuk është i sigurt për përdorim dhe konsum nga njerëzit, thonë nga Prokuroria Themelore.
Mikrobiologu, profesori doktor Nikola Panovski, për “Sloboden Peçat” shpjegon se çfarë do të thotë “bakteret koliforme”, të cilat në ujë janë gjetur 48 herë mbi të lejuarën.
Emrin e marrin nga bakteria *Escherichia coli*, ku “coli” vjen nga kolon (zorrë e trashë). Këtu bëjnë pjesë edhe Proteus, Klebsiella etj. Të gjitha këto baktere në numër të madh i ka çdo njeri në zorrë dhe nxirren përmes fecesit. Ato janë indikatorë të ndotjes fekale të ujit. Në ujë para pastrimit mund të ketë maksimum 50 qeliza në 100 ml, ndërsa pas pastrimit nuk duhet të ketë asnjë qelizë në 100 ml nëse është ujësjellës qytetar. Pra, nëse ka baktere të tilla në ujë, do të thotë se ka përzierje të ujit me feces. Këto baktere nuk janë të rrezikshme nëse i pimë, por janë indikator se në ujë mund të ketë baktere patogjene: salmonelë, shigjelë etj., viruse, për shembull hepatit A, dhe shumë të tjera, madje edhe protozoarë (ameba, lamblia) dhe vezë parazitësh, thotë për “Sloboden Peçat” doktori Panovski.
Përveç kësaj, Prokuroria Themelore ka urdhëruar Institutin për Shëndet Publik të analizojë edhe një mostër të marrë nga çezma në rrugën JNA në Gostivar, ku është konstatuar se në ujë ka pasur prani të lartë të klorit – përqendrim i klorit rezidual 1,1 mg/l, që paraqet devijim nga vlera maksimale e lejuar sipas rregullores në fuqi, ku specifikohet diapazoni nga 0,2 deri në 0,3 mg/l, por jo më shumë se 0,5 mg/l.
Më së shumti, klori ka qenë në sasi të rritura sepse ata që kanë vendosur pompat janë përpjekur ta “fshehin” veprën duke pastruar ujin me klor.
Për këtë arsye, Prokuroria Themelore Gostivar ka nisur hetim ndaj tre personave për veprën penale “vepra të rënda kundër mjedisit jetësor dhe natyrës të shkaktuara me veprime të ndotjes së ujit të pijshëm”.
Të dyshuarit janë Artana Asani, drejtoreshë e Komunalecit të Gostivarit, udhëheqësi teknik i sektorit për punë teknike Leon Nuredini dhe udhëheqësi i departamentit për ujësjellës, kanalizim dhe punë ndërtimore në ndërmarrjen publike Vadedin Dervishi. Ata dyshohen se me substancë të dëmshme e kanë bërë të papërdorshme ujin e pijshëm në dhomën e mbushjes së sistemit që furnizon me ujë Komunën e Gostivarit dhe pjesë të fshatrave përreth.
Ata më 25 qershor kanë dhënë urdhra punonjësve të ndërmarrjes që të vendosin tri pompa zhytëse në kanal me ujë sipërfaqësor që përmban substanca të dëmshme, afër dhomës së mbushjes së ujit të pijshëm, për të testuar presionin e ujit. Më 16 korrik, gjatë kontrollit në vendngjarje, është konstatuar se dy nga pompat zhytëse ende ishin në përdorim dhe përmes zorrëve të shtypjes të vendosura nëpër hapjen e mbushjes e kanë transferuar ujin me substanca të dëmshme – baktere koliforme nga sistemi i hapur (kanali) në dhomën ku ndodhet uji nga sistemi i pijshëm me cilësi të përcaktuar në sistem të mbyllur. Në sistem ka ndodhur përzierje, pra transferim i ujit me substanca të dëmshme nga kanali në tubacionin kryesor të furnizimit me ujë, njoftoi Prokuroria Themelore.
Mbetet e paqartë se si Qendra për Shëndet Publik Tetovë më 29 qershor ka lëshuar gjetje dhe mendim të nënshkruar nga një mjek, se uji është i mirë. Duke pasur parasysh se ndryshimet e shkaktuara nga ndotja nuk mund të hiqen lehtë, prokurori publik ka vlerësuar se janë plotësuar elementet që japin dyshim të arsyeshëm se është kryer vepra penale e përmendur. Prokuroria Themelore Gostivar vazhdon të ndërmarrë veprime hetimore për hetimin e plotë të ngjarjes. Të dyshuarit janë privuar nga liria dhe gjatë ditës së nesërme prokurori publik do të vendosë nëse dhe çfarë masash për sigurimin e tyre do të propozojë në gjykatë.
